Κυριακή 24 Οκτωβρίου 2010

Poverty tells many stories

Παιδικός υποσιτισμός

Tο να μιλάμε για υποσιτισμό και για παιδικά σκελετωμένα κορμάκια που πεθαίνουν έτσι βασανιστικά κατά εκατομμύρια στις αναπτυσσόμενες χώρες κάθε χρόνο δεν είναι κάτι καινούριο. Tο να συνεχίζουμε όμως να μιλάμε γι’ αυτό, αν μη τι άλλο, δημιουργεί ελπίδες. «Οι κυβερνήσεις φτωχών και πλούσιων χωρών πρέπει να επιδείξουν θέληση και δέσμευση και να παρέχουν τη χρηματοδότηση για τη δημιουργία και υποστήριξη δράσεων ενάντια στον υποσιτισμό που είναι εύκολα εφαρμόσιμες» φωνάζει προς όλες τις κατευθύνσεις για άλλη μια φορά η UNICEF, δημοσιοποιώντας την ετήσια έκθεσή της για την κατάσταση των παιδιών στον κόσμο, διά στόματος της εκτελεστικής διευθύντριας, της Kάρολ Mπέλαμι.
Προειδοποιώντας ότι πρόκειται για μια «τεράστια και επίμονη απειλή», η UNICEF υπολογίζει, και ιδιαίτερα το τονίζει στην έκθεσή της, ότι ο υποσιτισμός είναι μία από τις βασικές αιτίες σχεδόν 7.000.000 παι-δικών θανάτων το χρόνο, περισσότερο και από τις μολυσματικές ασθένειες, τον πόλεμο ή τις φυσικές καταστροφές. Ακόμη κι αν δεν σκοτώνει τα παιδιά, ο υποσιτισμός αφήνει τα θύματά του με φυσικές αναπηρίες και νοητικές βλάβες, ενώ υποφέρουν από τις επιπτώσεις του στο εξασθενημένο σύστημα ανοσοποίησής τους.
Ενώ έχουν γίνει σημαντικές μειώσεις στα ποσοστά υποσιτισμού σε κάποιες περιοχές του κόσμου, ο συνολικός αριθμός των υποσιτισμένων παιδιών αυξάνει. Σχεδόν το 50% του συνόλου των παιδιών κάτω των 5 ετών στη Nότια Aσία και το 1/3 των παιδιών στην Yποσαχάρια Aφρική, όπως και εκατομμύρια παιδιά σε βιομηχανικές χώρες, υποσιτίζονται. Kι εδώ υπάρχει κι ένα εκ πρώτης όψεως οξύμωρο: Tα 3/4 των παιδιών που πεθαίνουν παγκοσμίως από αιτίες σχετικές με τον υποσιτισμό είναι αυτό που θα περιέγραφαν οι ειδικοί ως «από ελαφρά έως μέτρια υποσιτισμένα» και δεν παρουσιάζουν εξωτερικά σημάδια του προβλήματος.
Tο είδος της πείνας που ξεκινά από λιμούς, πολέμους και άλλες καταστροφές, αν και καλύπτεται ευρέως από τα διεθνή μέσα ενημέρωσης είναι υπεύθυνο μόνο για ένα μικρό μέρος της παγκόσμιας διατροφικής κρίσης, υπογραμμίζει η έκθεση. Kαι το εξηγεί: Kατ’ αρχήν, ο υποσιτισμός μπορεί να έχει διάφορες μορφές που η καθεμιά ενισχύει την άλλη, όπως υποσιτισμός σε πρωτεΐνη και ενέργεια ή έλλειψη ιχνοστοιχείων όπως το ιώδιο, ο σίδηρος και η βιταμίνη A. Είναι κυρίως συνέπεια ασθενειών και ανεπαρκούς διαιτολογίου.
Εμπλέκονται όμως πολλοί άλλοι παράγοντες, όπως οι διακρίσεις σε βάρος των γυναικών που έχει ως αποτέλεσμα να τρώνε τελευταίες και λιγότερο, ενώ το γεγονός ότι στερούνται ευκαιριών στην εκπαίδευση μειώνει τη δυνατότητά τους να φροντίσουν καλύτερα τον εαυτό τους και τα παιδιά τους. Οι υποσιτισμένες γυναίκες γεννούν παιδιά ήδη υποσιτισμένα των οποίων η δυνατότητα να προσφέρουν στην κοινωνία ως ενήλικες είναι περιορισμένη. Tα βρέφη που γεννιούνται λιποβαρή έχουν δείκτη νοημοσύνης χαμηλότερο κατά πέντε μονάδες από τα υγιή βρέφη. Επίσης, οι γυναίκες που υποφέρουν από ελλιπή ανάπτυξη -ως μακροπρόθεσμο αποτέλεσμα της γέννησής τους ως λιποβαρή βρέφη, του φτωχού διαιτολογίου τους και των συνεχών ασθενειών - έχουν αυξημένες πιθανότητες να πεθάνουν στον τοκετό.
H UNICEF αναφέρει ότι οι πρόσφατες καινοτομίες στις διατροφικές επιστήμες θα μπορούσαν να προ-σφέρουν αφάνταστα οφέλη, όχι μόνο στη γενική ανάπτυξη της υγείας των παιδιών, αλλά και στην πρόληψη κάποιων παιδικών ασθενειών - δολοφόνων όπως η ιλαρά στις αναπτυσσόμενες χώρες ή της μητρικής θνησιμότητας, της ελονοσίας, ακόμα και του AIDS. Aν και η έρευνα δεν έχει ολοκληρωθεί ακόμα, πιστεύεται ότι η λήψη ικανής ποσότητας βιταμίνης A μπορεί να είναι αποτελεσματική στη μείωση της εξάπλωσης του ιού του AIDS σε χώρες όπου ο υποσιτισμός είναι συνήθης. H έκθεση αναφέρει σχετική μελέτη για τις γυναίκες φορείς του ιού στο Mαλάουι, όπου συμπεραίνεται ότι οι γυναίκες που πάσχουν από έλλειψη βιταμίνης A είχαν τεσσεράμισι φορές περισσότερες πιθανότητες να μεταδώσουν τον ιό στα παιδιά τους από αυτές με επαρκή επίπεδα βιταμίνης A στο αίμα τους. Tα συμπληρώματα βιταμίνης A και ψευδαργύρου μπορούν να ενισχύσουν την αντίσταση των παιδιών στην ελονοσία που σήμερα σκοτώνει 600.000 παιδιά το χρόνο. Επιπλέον, τα συμπληρώματα ψευδαργύρου φαίνεται να έχουν αξιοσημείωτα αποτελέσματα στη μείωση των θανάτων από διάρροια και πνευμονία στις φτωχές χώρες.
«Όπως τα επιτεύγματα του εμβολιασμού στη δεκαετία του ’80, με τον ίδιο απλό τρόπο, χαμηλού κόστους διατροφικά συμπληρώματα θα μπορούσαν να αποτελέσουν μια από τις σημαντικότερες νέες παρεμβάσεις στον τομέα της υγείας για τα τέλη της δεκαετίας του ’90», πιστεύει η Kάρολ Mπέλαμι. Στην έκθεση υπάρχουν πολλά σχετικά παραδείγματα για το πώς τέτοια μέτρα ήδη σώζουν και βελτιώνουν παιδικές ζωές: Tο 60% όλων των αλατιών φαγητού παγκοσμίως είναι ιωδιωμένο, βοηθώντας στη μείωση του αριθμού των δυσ-λειτουργιών εξαιτίας ιωδιοπενίας η οποία μέχρι πρόσφατα ήταν η κύρια αιτία πνευματικής καθυστέρησης από αυτές που μπορούν να προβλεφθούν. Πριν από το 1990 περίπου 40 εκατομμύρια παιδιά γεννιόντουσαν κάθε χρόνο με κίνδυνο πνευματικής αναπηρίας εξαιτίας του φτωχού σε ιώδιο διαιτολογίου της μητέρας τους. Mέχρι το 1997 αυτός ο αριθμός είχε μειωθεί στα 28 εκατομμύρια. Μέσα στο 1997 σώθηκαν οι ζωές τουλάχιστον 300.000 παιδιών χάρη στα προγράμματα συμπληρωμάτων βιταμίνης A στις αναπτυσσόμενες χώρες. Σήμερα, περισσότερες από 53 χώρες παρέχουν συστηματικά συμπληρώματα βιταμίνης A μαζί με τον εμβολιασμό ως μέρος των εκστρατειών υγείας. H UNICEF εκτιμά ότι περισσότερο από το 50% των μικρών παιδιών που ζουν σήμερα σε χώρες όπου η έλλειψη βιταμίνης A είναι κοινό φαινόμενο, έλαβαν χάπια βιταμίνης A το 1996, σε σύγκριση με το 1/3 που έλαβαν το 1944.
(Ντίνα Βαγενά, κείμενο αποθησαυρισμένο από το διαδίκτυο)
Θέματα:
Α. Να αποδώσετε περιληπτικά το περιεχόμενο του κειμένου σε 90-100 λέξεις.
Β1. Σε μία παράγραφο να συσχετίσετε το φαινόμενο του παιδικού υποσιτισμού με το μητρικό θηλασμό.
Β2. Πιστεύετε πως η εξάπλωση γενετικά τροποποιημένων τροφίμων στις αναπτυσσόμενες χώρες μπορεί να αποτελέσει την οριστική λύση για το πρόβλημα του παιδικού υποσιτισμού;
Β3. Να εντοπίσετε τη συλλογιστική πορεία (παραγωγική/επαγωγική) της συντάκτριας στην 3η παράγραφο.
Β4. Να αναγνωρίσετε τα είδη των τεκμηρίων που υπάρχουν στο κείμενο.
Β5. Από το β΄ συνθετικό των παρακάτω λέξεων να σχηματίσετε μια άλλη σύνθετη λέξη: υποσιτισμός, λιποβαρή, καινοτομίες.
Γ. Λαμβάνετε μέρος σε μια σχολική εκδήλωση με θέμα τον υποσιτισμό των παιδιών στον σύγχρονο κόσμο. Αξιοποιήστε τα παρακάτω στοιχεία και, αφού τα πλαισιώσετε με δικούς σας συλλογισμούς, να εξηγήσετε πού οφείλεται η αντίφαση μεταξύ κοινωνίας της αφθονίας και υποσιτισμού και, τέλος, να παρουσιάσετε μια αποτελεσματική στρατηγική για την εξάλειψη αυτού του φαινομένου. Να αναπτύξετε τις θέσεις σας σε έναν προσχεδιασμένο ρητορικό λόγο 500-600 λέξεων.
Τα στοιχεία που δίνει η Παγκόσμιος Οργάνωση Τροφίμων και Γεωργίας των Ηνωμένων Εθνών, είναι ενδεικτικά της τραγικής κατάστασης που επικρατεί:
• 1 στους 5 ανθρώπους στις αναπτυσσόμενες χώρες, πάσχει από χρόνιο υποσιτισμό. Συνολικά επηρεάζονται 777 εκατομμύρια άνθρωποι
• Κάθε χρόνο πεθαίνουν στις αναπτυσσόμενες χώρες 12 εκατομμύρια παιδιά. Το 55% των θανάτων αυτών οφείλεται στην κακή διατροφή.
• 2 δισεκατομμύρια άνθρωποι, από τους οποίους το 52% είναι έγκυοι γυναίκες και το 39% είναι παιδιά, υποφέρουν από χρόνια έλλειψη θρεπτικών στοιχειών που τους προκαλεί αναιμία.
• Υπολογίζεται ότι 140 εκατομμύρια παιδιά πάσχουν από έλλειψη βιταμίνης Α, γεγονός που προκαλεί τύφλωση.
• 177 εκατομμύρια παιδιά δεν έχουν κανονική σωματική ανάπτυξη λόγω υποσιτισμού και πείνας.
• Ένα ποσοστό των βρεφών, που κυμαίνεται από 17% μέχρι ακόμη και 50% του συνόλου των βρεφών στις λιγότερο αναπτυγμένες χώρες, γεννιούνται με χαμηλό βάρος γέννησης.
http://www.youtube.com/watch?v=pSRMeiLljnw

Θεωρία Λογοτεχνίας - Αφηγηματικοί τρόποι

1. Η κυρίως αφήγηση ή έκθεση (αφηγηματοποιημένος λόγος): τα λόγια του προσώπου ενσωματώνονται στην αφήγηση και τοποθετούνται στο ίδιο επίπεδο με τα άλλα γεγονότα.
2. Η περιγραφή: η αναπαράσταση προσώπων, τόπων και αντικειμένων εκ μέρους του αφηγητή σε γ΄ πρόσωπο.
3. Ο διάλογος (αναφερόμενος λόγος): η κατά λέξη παράθεση των λόγων του προσώπου σε ευθύ λόγο (α΄ ενικό πρόσωπο).
4. Το σχόλιο: η παρεμβολή σχολίων, σκέψεων, γνωμών ή ολόκληρων μικρών διατριβών του αφηγητή, ύστερα από μια διακοπή της αφήγησης, που οδηγούν πέρα από τη συγκεκριμένη αφηγηματική πράξη στο χώρο της θεωρητικής γενίκευσης ή της φιλοσοφικής θεώρησης του αντικειμένου της.
5. Ο εσωτερικός μονόλογος: η απόδοση των σκέψεων, των συναισθημάτων και γενικότερα του «περιεχομένου της συνείδησης» ενός προσώπου της αφήγησης σε α΄ ή γ΄ πρόσωπο και σε χρόνο ενεστώτα.
6. Ο ελεύθερος πλάγιος λόγος: η πιστή απόδοση των μη εκπεφρασμένων σκέψεων, διαθέσεων ή συναισθημάτων ενός προσώπου της αφήγησης από τον αφηγητή σε γ΄ πρόσωπο και σε παρελθόντα χρόνο.

Ερμηνευτικά συμπεράσματα στο "Όνειρο στο κύμα"

1. Ο αφηγητής είναι πρόσωπο εσωτερικά διχασμένο. Αυτός, ακριβώς, ο εσωτερικός διχασμός ακυρώνει τις αξίες του παρόντος (παιδεία, πανεπιστημιακό πτυχίο, δικηγορία, επαγγελματική αποκατάσταση) και εξιδανικεύει μέσα του τη ζωή του παρελθόντος. Ο διχασμός του προκαλείται από την αίσθηση και το σύνδρομο του αποτυχημένου βίου, επειδή η ζωή του πήρε άλλη κατεύθυνση από αυτή που ο ίδιος επιθυμούσε. Πρακτικά ο διχασμός του εκδηλώνεται πρώτα ως ολική απαξίωση της πραγματικότητας που τον περιβάλλει και ακολούθως ως παραμυθητική λειτουργία της μνήμης. Έτσι, το «τώρα» γίνεται γκρίζο και συνιστά την αιτία της δυστυχίας του, ενώ το νοσταλγούμενο «τότε» προβάλλεται ως ο απολεσθείς παράδεισος. Αυτή η αντίθεση ανάμεσα στο μίζερο «τώρα» και το παραδεισένιο «τότε», εξηγεί και αιτιολογεί την έλλειψη προσαρμοστικής ικανότητας και, παράλληλα, την προσφυγή στη λυτρωτική λειτουργία της μνήμης. Σε τελική ανάλυση, ο αφηγητής είναι ο αρνητής της ζώσας πραγματικότητας και ο αθεράπευτος νοσταλγός του παρελθόντος.

2. Η συνολική ιδεολογία της αφηγηματικής γραφής βρίσκεται σε μια φυγόκοσμη τάση, με στόχο την επιστροφή στη φύση ή σε ένα είδος εφησυχασμένου αναχωρητισμού. Πρώτο, προβάλλεται έντονα ως νοσταλγούμενος τρόπος ζωής το αρκαδικό (ποιμενικό) ιδεώδες: η αμέριμνη και ευτυχισμένη ζωή κοντά στη φύση. Δεύτερον, η αίσθηση της αποτυχίας στη ζωή κάνει τον αφηγητή να προβάλλει ως αναζήτηση λύτρωσης το μοναστικό βίο.

3. Όλος ο αφηγημένος μύθος, σταδιακά εξελισσόμενος, κατατείνει στην προβολή μιας έντονα ερωτικής σκηνής, στην οποία και τελικά κορυφώνεται. Ευσταθεί, λοιπόν, η άποψη που έχει υποστηριχθεί, ότι δηλ. αυτή η πρώτη ερωτική εμπειρία υπήρξε τραυματική για το 18χρονο βοσκόπουλο; Το πιθανότερο είναι ότι η όποια τραυματική αίσθηση λειτούργησε και εκδηλώθηκε μετα-ονειρικά και όχι τόσο ως ψυχικό τραύμα όσο ως πικρή και απογοητευτική εκ των υστέρων διαπίστωση: το ερωτικό ίνδαλμα του βοσκόπουλου, ακολουθώντας τον κοινότοπο και τον ωμό ρεαλισμό της ζωής γίνεται μια «απλή θυγάτηρ της Εύας, όπως όλαι».

4. Ο αφηγητής λειτουργώντας ως μνήμη σταθμίζει τα «τότε» με βάση τις πολλαπλές απογοητεύσεις του «τώρα». Αυτή η εκ των υστέρων και μετά από πολλά χρόνια αναδρομή στα περιστατικά και τα πρώτα σκιρτήματα της εφηβικής ηλικίας επενεργεί προς δύο κατευθύνσεις: πρώτα εξιδανικευτικά για το «τότε» και ταυτόχρονα απομυθοποιητικά για το «τώρα». Το ενδιάμεσο είναι το κενό ζωής μέσα στο οποίο υπάρχει πλέον ο ώριμος αφηγητής. Αν αυτό το κενό χαρακτηρισθεί ως υπαρξιακό πρόβλημα, τυραννικό και βασανιστικό για το πρόσωπο του αφηγητή, οι προτεινόμενες λύσεις, όχι μόνο γι΄ αυτόν αλλά και ευρύτερα για τον άνθρωπο, στέκουν μετέωρες και ανέφικτες: «Ω! ας ήμην ακόμη βοσκός εις τα όρη».

5. Τον καιρό που γράφτηκε και δημοσιεύτηκε το Όνειρο στο κύμα (1900) ο Παπαδιαμάντης πλησιάζει να κλείσει τα πενήντα περίπου χρόνια ζωής. Ώριμος πλέον ηλικιακά και στην ακμή της συγγραφικής του τέχνης είναι φυσικό να ανιχνεύει και να ψηλαφίζει το νήμα της ζωής γενικά και του προσωπικού του βίου ειδικότερα. Είναι η ηλικία των σταθμίσεων, των αξιολογήσεων και της αναζήτησης της βαθύτερης ουσίας της ανθρώπινης ύπαρξης. Ζυγιάζει κανείς πρώτα τα δικά του, τα συν και τα πλην της ζωής του, και διευρύνοντας το οπτικό πεδίο, ζυγιάζει γενικότερα τα ανθρώπινα. Σε τέτοιες στιγμές τελικών αποτιμήσεων γράφεται το Όνειρο στο κύμα. Κι αυτό είναι άμεσα ορατό στο κείμενο, ιδιαίτερα στο επιλογικό μέρος.

"Περί Ιακώβου και αγάπης",διήγημα του Χ. Οικονόμου δημοσιευμένο στο Κοντέινερ της Ελευθεροτυπίας

Τον πατέρα του Ιάκωβου τον φωνάζαμε Τσιφ γιατί ήταν


φτυστός εκείνος ο Ινδιάνος που έπαιζε στη Φωλιά του

Κούκου – δυο μέτρα άντρακλας, βαρύς κι ασήκωτος, με

μαύρα γυαλιστερά μαλλιά που κατέβαιναν μέχρι την πλά-

τη. Τον είχαμε για θεό. Ψοφάγαμε να βρεθούμε κοντά του,

να τον μυρίσουμε, να ξεπατικώσουμε το περπάτημά του,

τη ματιά του, πώς μίλαγε, πώς έπινε, πώς άναβε και κάπνι-

ζε το τσιγάρο. Θεό τον είχαμε. Και ζηλεύαμε τον Ιάκωβο

επειδή οι δικοί μας πατεράδες δεν πιάνανε μπάζα μπροστάΠ

στον Τσιφ – ανθρωπάκια μια σταλιά, κίτρινα και σκεβρω-

μένα, με γυαλιστερές καράφλες. Κι αργότερα όμως, όταν η

μάνα του Ιάκωβου την κοπάνησε μ’ ένα φορτηγατζή απ’ τη

Δραπετσώνα κι ο Τσιφ πήρε την κάτω βόλτα κι άρχισε να

πίνει μέρα-νύχτα και γέμισε άσπρες τρίχες, εμείς πάλι για

θεό τον είχαμε.

Καλύτερα έτσι, είπαμε. Οι θεοί μονάχα με θεές πρέπει να

πηγαίνουν. Με θεές ή με παρθένες.

***

Είναι καλοκαίρι του ’87, Ιούλιος νομίζω. Αλλά μπορεί και

να ’ναι φέτος το καλοκαίρι ή του χρόνου.

Ο Τσιφ πίνει μπίρες στην ταράτσα με τους φίλους του. Μια

φάρα όλοι – χτίστες, σιδεράδες, σοβατζήδες. Ο Ιάκωβος

έχει αράξει σε μια γωνιά και τους ακούει που μιλάνε για

κυβικά και μεροκάματα και κλέφτες εργολάβους. Βαριέται

αλλά φοβάται να φύγει γιατί τώρα τελευταία ο Τσιφ χάνει

τη ρέγουλα κι είναι ικανός να κατεβάσει ένα καφάσι Άμ-

στελ στην καθισιά του.

Μπίρα στην μπίρα, κουβέντα στην κουβέντα, ο Τσιφ θυμά-

ται τα παλιά, τότε που τραβιότανε με μια ζωντοχήρα γει-

τόνισσά του πέρα στ’ Άσπρα Χώματα. Τις νύχτες πήγαι-

νε σπίτι της πηδώντας από ταράτσα σε ταράτσα για να μην

τον πάρουνε είδηση στη γειτονιά. Θα ’τανε λέει ίσαμε πέ-

ντε μέτρα μακριά η μια ταράτσα απ’ την άλλη, όμως αυτός

δεν καταλάβαινε Χριστό, έπαιρνε φόρα και πήδαγε – μια

δυο τρεις ταράτσες στη σειρά. Οι φίλοι του γελάνε. Ποιος

είσαι ρε Πετράν; Ο Σπάιντερμα; Μας φλόμωσες στο παρα-

μύθι μωραδερφέ μου. Με τα πολλά, βάζουνε στοίχημα ένα

πεντακοσάρικο, ξερωγώ, ότι ο Τσιφ όχι πέντε αλλά ούτε

ένα μέτρο δεν μπορεί να πηδήξει. Ο Ιάκωβος κάτι πάει να

πει αλλά ο Τσιφ του κάνει νόημα να κάτσει στ’ αβγά του.

Σηκώνεται και πάει στη μέση της ταράτσας και φτύνει τα

χέρια του και τινάζει τα μακριά σταχτιά μαλλιά του και φω-

νάζει έι-ο έι-ο και παίρνει φόρα και πηδάει στον αέρα πάνω

απ’ το σοκάκι και φτάνει με λυγισμένα γόνατα στη διπλα-

νή ταράτσα. Ύστερα ξαναπαίρνει φόρα, πηδάει, και προ-

σγειώνεται ξανά με τα γόνατα λυγισμένα. Οι άλλοι μένουν

με το στόμα ανοιχτό. Ο Τσιφ χαλαρός ανοίγει μια μπίρα με

τον αναπτήρα, πίνει, κι ύστερα παίρνει τα λεφτά και γυρ-

νάει στον Ιάκωβο.

Έλα δω παιδί μου. Πες φχαριστώ στους κυρίους και τράβα

βάλτα στο χρηματοκιβώτιο.

***

Δυο μέρες μετά ο Ιάκωβος μας φωνάζει σπίτι του. Θέλει

να μας δείξει κάτι λέει. Μαζευόμαστε ο Λατέρνας, ο Μπά-

μπης ο Φτου, ο Χούλι που δυο χρόνια μετά θα μαχαιρώσει

μια γκόμενα πάνω στη Μέμου, ο Τάκης ο Σκούπας, εγώ.

Στο δρόμο σηκώνεται αέρας και μυρίζουμε τα γιασεμιά

στις αυλές και φουσκώνει η καρδιά μας.

Όταν φτάνουμε στα Μανιάτικα, ο Ιάκωβος μας λέει τι έκα-

νε προχτές ο Τσιφ κι ύστερα ανεβαίνουμε στην ταράτσα. Ο

Τσιφ κρατάει μια Άμστελ και κοιτάει τον ουρανό. Μπρο-

στά του καμιά δεκαριά μπουκάλια άδεια. Πάει κοντά ο Ιά-

κωβος και του λέει να ξανακάνει το κόλπο με το πήδημα. Ο

Τσιφ τον κοιτάει με βλέμμα θολωμένο. Α παράτα με ρε, λέ-

ει. Ύστερα γυρνάει σ’ εμάς. Τι το περάσατε δω ρε τσογλά-

νια; Τσίρκο Μεντράνο;

Ο Ιάκωβος όμως επιμένει. Αφού το ’κανεςγια τα λεφτάθα

το κάνεις και για μένα, λέει στον Τσιφ.

Αφού το ’κανες για τα λεφτά θα το κάνεις και για την

αγάπη.

***

Ο Τσιφ σηκώνεται παραπατώντας και στέκεται στη μέ-

ση της ταράτσας. Κοιτάει τον ουρανό, τον Ιάκωβο, εμάς.

Ύστερα παίρνει φόρα, τρέχει, αλλά με το που φτάνει στην

άκρη της ταράτσας κωλώνει, σταματάει απότομα, κουνάει

τα χέρια σα ναυαγός που πνίγεται και φεύγει με το κεφάλι

στο κενό. Ώσπου να φτάσουμε εμείς στις σκάλες, ο Ιάκω-

βος έχει κατεβεί κιόλας στο δρόμο.

Ο Τσιφ είναι σωριασμένος πάνω σε κάτι σακιά τσιμέντο κι

από πάνω του ο Ιάκωβος τον κρατάει αγκαλιά και κάτι του

λέει. Ο Τσιφ τρέμει ολόκληρος. Τα μαλλιά του απλώνονται

σα σταχτί χταπόδι πάνω στα χέρια του Ιάκωβου.

Τι έγινε ρε, φωνάζει ο Λατέρνας. Να φωνάξουμε ασθενο-

φόρο.

Ο Ιάκωβος μας κάνει νόημα. Εντάξει ’ναι, λέει. Άντε κοπα-

νάτε την. Εντάξει ’ναι.

Αλλά εμείς δεν πάμε πουθενά. Στεκόμαστε στο έμπα του

σοκακιού και κοιτάμε πατέρα και γιο που ’χουνε γίνει

κουβάρι.

Ο Ιάκωβος χαϊδεύει το μάγουλο του Τσιφ κι όλο κάτι του

λέει.

Α ρε Τσιφ. Έπεσες υπέρ Ιάκωβου κι αγάπης, λέει ο Χούλι –

και o αέρας δε μυρίζει τίποτα τώρα.

Το σοκάκι σκοτεινιάζει. Νυχτώνει.

.