Xρόνια Καλά!

Τα Χριστούγεννα του Παπαδιαμάντη

"ΤΑ ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΑ ΤΟΥ ΠΑΠΑΔΙΑΜΑΝΤΗ", διήγημα του Κώστα Βάρναλη με ήρωα τον κυρ-Αλέξανδρο.

[Γ. Κόρδης, Το δώμα των αθώων]

Ὁ οὐρανὸς ἔβρεχε διαρκῶς λεπτὸν νερόχιονον, ὁ γραῖγος ἀδιάκοπος ἐφύσα καὶ ἦτο ψῦχος καὶ χειμὼν τὰς παραμονὰς τῶν Χριστουγέννων τοῦ ἔτους...

"Κάτι θα γίνει, θα δεις"...H ελληνική λογοτεχνία "ταξιδεύει".

Το βραβευμένο με το Κρατικό Βραβείο Διηγήματος 2011 βιβλίο του Χρήστου Οικονόμου "Κάτι θα γίνει, θα δεις", μετά τη διθυραμβική υποδοχή του στην Ιταλία, ξεκίνησε το ταξίδι του στη Γερμανία.
Μια "άλλη" ελληνική λογοτεχνία, απαιτητική, μακριά από υπαρξιακούς ναρκισσισμούς και ρηχές συναισθηματικές αφηγήσεις, ανοίγει τα πανιά της και ταξιδεύει τους ήρωές της στη σύγχρονη Ευρώπη. Ο αφηγηματικός λόγος του Νότου γίνεται το μέσο επι-κοινωνίας των αναγνωστών του Βορρά με τους προβληματισμούς και τα αδιέξοδα ηρώων κι ηρωίδων που σιγά σιγά ξεφεύγουν από τον αρχικό τοπικό τους προσδιορισμό (συνοικίες του Πειραιά) και γίνονται οικουμενικοί.

Ακολουθούν αποσπάσματα από συνέντευξη του συγγραφέα στην ιταλική εφημερίδα L’ Unità.
«Η άποψή μου είναι ότι χάσαμε τον πόλεμο και ζούμε σε μια μεταπολεμική Ελλάδα. Τον πόλεμο αυτό, τον χάσαμε, με ευθύνη, κυρίως, της πολιτικής ηγεσίας, και μάλιστα χωρίς να πέσει ούτε μια ντουφεκιά. Ζούμε, λοιπόν, στην μεταπολεμική Ελλάδα. Η Ελλάδα είναι μικρή χώρα, δεν μπορεί να τα βγάλει πέρα μόνη της. Το αν θα καταφέρει να επιβιώσει, εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τις αποφάσεις των ισχυρών της Ευρώπης. Αν αυτοί κάνουν κάτι για να σωθεί η Ευρώπη, έχει καλώς. Αλλιώς, του χρόνου η κατάσταση θα είναι πολύ χειρότερη. Και όχι μόνο για την Ελλάδα, βέβαια». Παράλληλα, σε ό,τι αφορά το βιβλίο διηγημάτων του τονίζει ότι «προσπαθεί να μην μπερδεύει τη δημοσιογραφία με τη συγγραφή», διότι «δεν γράφει λογοτεχνία από προσωπική αντίδραση» αλλά διότι επιθυμεί «να δώσει ανθρώπινο πρόσωπο στις απρόσωπες, και πολλές φορές απάνθρωπες, δυνάμεις που προσπαθούν να καθορίσουν τη ζωή μας: την πολιτική, την οικονομία, την εξουσία, τη βία, τη φτώχια».
Στην ερώτηση, τέλος, «Ποια είναι η άποψή σας, για την περίπτωση της Ελλάδας; Χρειάζεται έξοδος από το Ευρώ, παραμονή, ή δυο ξεχωριστά ευρώ, πλουσίων και αδύναμων;», ο Χρήστος Οικονόμου, μεταξύ άλλων, απαντά: «λυπάμαι —και τρομάζω— που εκατομμύρια απλοί πολίτες στις λεγόμενες ισχυρές ευρωπαϊκές χώρες δεν θέλουν, ή δεν μπορούν να βγουν από τον μικρόκοσμό τους και να δουν τι συμβαίνει δίπλα τους. Αναρωτιέμαι τελικά: Εκτός από το κοινό νόμισμα, δεν μας συνδέει πια τίποτα άλλο εμάς τους Ευρωπαίους;»

Ο Χρήστος Οικονόμου επαναπροσδιορίζει την αξία και την αρχετυπική σημασία του ελληνικού έπους … αποτυπώνει τη δυσκολία του να ζεις με δυσκολία στο σήμερα.
Ιταλικό περιοδικό Panorama, 2012

(Το λογοτεχνικό περιοδικό) Five Dials 23 θα περιλαμβάνει διηγήματα από … τον Χρήστο Οικονόμου.
The Guardian, 2012

Δίψα για μάθηση

Η Κατεούρα είναι μια από τις πιο φτωχές περιοχές της Παραγουάης, μια παραγκούπολη χτισμένη πάνω σε μια χωματερή με τους κατοίκους της να εξαρτώνται αποκλειστικά από την ανακύκλωση των σκουπιδιών για να εξασφαλίσουν τα προς το ζην.

Τα μικρά παιδιά με τις οικογένειές τους ζουν πραγματικά σε άθλιες συνθήκες , ωστόσο, η δύναμη της μουσικής και τα συναισθήματα που αυτή γεννά αποδεικνύονται για ακόμη μια φορά ο συνδετικός κρίκος που δίνει διαφορετική πνοή σε μια ολόκληρη κοινότητα.

Ο Χουάν Μανουέλ παίζει Μπαχ επιδεικνύοντας με περηφάνια το τσέλο του που είναι κατασκευασμένο από ένα πεταμένο τενεκέ πετρελαίου και ξύλο, ενώ τα κλειδιά του προέρχονται από ένα παλιό εργαλείο που χρησιμοποιούνταν για επεξεργασία κρέατος.

Τα παιδιά παίζουν με αρκετά έγχορδα, όπως τσέλο και βιολί, αλλά και πνευστά, όπως το φλάουτο, όλα κατασκευασμένα από ανακυκλωμένα υλικά, ενώ η προσπάθειά τους αυτή την έχουν ονομάσει «Ανακυκλωμένη Ορχήστρα» και δίνουν κανονικά κονσέρτα όπου τους καλέσουν.

Ο δάσκαλος μουσικής εξηγεί ότι σε μια περιοχή σαν την Κατεούρα είναι πραγματικά ακατόρθωτο να αγοράσει κάποιος ένα κανονικό όργανο.

«Στην πραγματικότητα μπορεί ένα βιολί να κοστίζει περισσότερο κι από ένα σπίτι σε μια περιοχή σαν την Κατεούρα» σχολιάζει με νόημα, ενώ όλοι οι ενήλικες της φαβέλα αυτής έχουν αγκαλιάσει την προσπάθεια και δηλώνουν υπερήφανοι γι' αυτήν.

[Πηγή: Εφημερίδα των Συντακτών]

Μίλτος Σαχτούρης, Η Αποκριά

[Κείμενα Νεοελληνικής Λογοτεχνίας Γ' Λυκείου]

Μακριά σ' ένα άλλο κόσμο γίνηκε αυτή
η αποκριά
το γαϊδουράκι γύριζε μες στους έρημους δρόμους
όπου δεν ανάπνεε κανείς
πεθαμένα παιδιά ανέβαιναν ολοένα στον ουρανό
κατέβαιναν μια στιγμή να πάρουν τους αετούς τους
που τους είχαν ξεχάσει
έπεφτε χιόνι γυάλινος χαρτοπόλεμος
μάτωνε τις καρδιές
μια γυναίκα γονατισμένη
ανάστρεφε τα μάτια της σα νεκρή
μόνο περνούσαν φάλαγγες στρατιώτες εν δυο
εν δυο με παγωμένα δόντια
Το βράδυ βγήκε το φεγγάρι
αποκριάτικο
γεμάτο μίσος
το δέσαν και το πέταξαν στη θάλασσα
μαχαιρωμένο
Μακριά σ' ένα άλλο κόσμο γίνηκε αυτή
η αποκριά.

 

 

Το ποίημα αυτό είναι το προτελευταίο της τρίτης ποιητικής συλλογής του Σαχτούρη Με το πρόσωπο στον τοίχο, η οποία κυκλοφόρησε το 1952 σημειώνοντας το πρώτο βήμα τής κατεξοχήν προσωπικής του ποίησης και αποτελώντας την αρχή της δεύτερης φάσης της. Η συλλογή περιλαμβάνει ποιήματα της πενταετίας: 1948 -1952, τα οποία είναι φορείς της φρίκης του εμφυλίου πολέμου και αποστάγματα εμπειριών από τη στρατιωτική του θητεία. Ο ίδιος εξομολογείται: «Υπηρέτησα το 1949 με 1951 – αμέσως μετά την κρίσιμη φάση του εμφυλίου».

Περισσότερα: εδώ